Skip links

Dementie

Wat is dementie

(Bron: Dagelijks Leven en Alzheimer Nederland)

Dementie is een verzamelnaam voor een combinatie van symptomen (een syndroom), waarbij de hersenen informatie niet meer goed kunnen verwerken. Op dit moment lijden er 270.000 Nederlanders aan dementie. Elk uur komen daar vijf Nederlanders bij. Dementie gaat gepaard met veranderingen in gedrag, die een enorme druk kunnen leggen op de directe omgeving en lokale instanties.

Dementie bestaat uit ruim vijftig ziektes. De meest voorkomende vorm van dementie is de ziekte van Alzheimer. Daarnaast komen vasculaire dementie, frontotemporale dementie (FTD) en Lewy body dementie veel voor.

Achteruitgang in de hersenen

Bij dementie gaan de zenuwcellen in de hersenen kapot. Soms gaan niet de zenuwcellen zelf kapot, maar de verbindingen tussen de cellen. Het is ook mogelijk dat de cellen en de verbindingen het niet meer goed doen. Door deze afname van cellen functioneren de hersenen steeds minder goed. Bij sommige mensen verloopt de achteruitgang heel snel. Anderen kunnen nog jarenlang een redelijk gewoon leven leiden. Uiteindelijk raakt iemand erg verzwakt door de gevolgen van dementie. De persoon overlijdt dan door een ziekte of infectie (bijvoorbeeld longontsteking) of doordat hij/zij niet meer kan slikken.

Symptomen

In het begin van de ziekte vallen meestal de geheugenproblemen op. Later krijgt de persoon met dementie problemen met denken en taal. Ook kan hij/zij te maken krijgen met veranderingen in karakter en gedrag. Naarmate de ziekte vordert, verliest iemand met dementie steeds meer de regie over zijn eigen leven. Hij wordt steeds afhankelijker van de hulp van anderen. Dagelijkse handelingen worden steeds moeilijker. Lees meer over de symptomen van dementie.

Behandeling

Er bestaan nog geen geneesmiddelen voor de ziekte van Alzheimer en de andere vormen van dementie. Wel zijn er medicijnen die de ziekte kunnen vertragen. Over de hele wereld wordt onderzoek gedaan naar de oorzaken, mogelijke preventie en behandeling van dementie. In Nederland doen de Alzheimer Centra veel onderzoek. Lees meer over onderzoek naar dementie .

Risicofactoren en kans op dementie

Een op de vijf mensen krijgt dementie. Bij vrouwen is de kans nog groter: een op de drie. Hoe ouder, hoe groter de kans op dementie. Boven de 90 jaar heeft maar liefst 40 procent van de mensen een vorm van dementie. Nederland telt op dit moment ruim 270.000 mensen met dementie. Door de vergrijzing en het ouder worden van de bevolking zullen in 2040 ruim een half miljoen mensen lijden aan dementie. Andere risicofactoren die een rol kunnen spelen bij het ontstaan van dementie zijn erfelijke factoren en bepaalde leefstijlgewoonten zoals roken. Lees meer over de risicofactoren en het voorkomen van dementie.

Dementie op jonge leeftijd

Ook op jongere leeftijd kunnen mensen dementie krijgen. Naar schatting zijn er in Nederland 12.000 mensen met dementie die jonger zijn dan 65 jaar. Deze mensen zijn vaak nog werkzaam en hebben soms nog thuiswonende kinderen. Het stellen van een diagnose kan op deze jongere leeftijd erg lang duren. Lees meer over dementie op jonge leeftijd.

Omgaan met dementie

Zodra de diagnose is gesteld, komt veelal een einde aan een lange periode van onzekerheid. U kunt zich gaan richten op de toekomst. Hoe kunt u het beste omgaan met dementie en het dagelijks leven zo prettig mogelijk vormgeven? Wij geven u graag tips en advies.

U heeft zelf dementie

Vaak merkt u bij beginnende dementie dat dingen anders gaan dan u van uzelf gewend bent. Het is soms lastig om precies te begrijpen wat er aan de hand is. Dit kan angst oproepen. Wat weer kan leiden tot boosheid, somberheid of pessimisme. Daarom geven wij en anderen die zelf te maken hebben met dementie u graag meer informatie en tips.
Lees tips van anderen die ook dementie hebben

U bent verwant van iemand met dementie

Iemand met dementie verandert. Ook voor u als verwant verandert er veel. Hoe kunt u omgaan met iemand die verandert en steeds afhankelijker van u wordt? Wij geven u graag meer informatie en tips hieromtrent.
Lees meer over hoe u als naaste kunt omgaan met dementie

Wat moet ik regelen?

Door dementie wordt iemand steeds afhankelijker van zijn omgeving en (professionele) zorg. Zelf beslissingen nemen gaat steeds minder goed. Daarom is het belangrijk om op tijd na te denken over de toekomst. Wie mag de financiën regelen en beslissingen maken over de zorg? En welke ondersteuning moet geregeld worden? Wij helpen u hierbij graag op weg. Aarzel niet om contact op te nemen met onze cliëntenadministratie via (055) 200 23 03 of zorg@dagelijks-leven.nl. We staan graag voor u klaar.

Kleinschalig wonen

Kleinschalig wonen is een woonvorm voor mensen met dementie of andere geheugenproblematiek die zo veel mogelijk op thuis lijkt. Herkenbaarheid, huiselijkheid en privacy zijn hierbij belangrijke uitgangspunten. De betrokkenheid van partners, kinderen, andere familieleden en vrienden speelt een grote rol.

Kleinschalig wonen bij Dagelijks Leven

Het woord zegt het al: kleinschalig. Samen met een team van vaste medewerkers vormt de groep een eigen huishouden. De dagindeling wordt samen bepaald en de vragen en gewoonten van de bewoners zijn daarin leidend. Bij de medewerkers ligt het accent dan ook op begeleiding en verzorging en minder op verpleging.

Centraal in de kleinschalige woonvoorziening staan de gemeenschappelijke woonruimtes. Deze zijn huiselijk en herkenbaar ingericht zodat iedereen zich er thuis kan voelen. Het huishouden verloopt zo veel mogelijk als thuis. Boodschappen doen, eten koken, eten en afwassen wordt met elkaar geregeld. U huurt een eigen studio met plek voor uw eigen meubels en spullen. U bepaalt zelf hoe laat u opstaat en naar bed gaat.

Betrokkenheid van de familieleden

Partner, kind, kleinkind, familielid of vriend(in), iedereen is altijd welkom. Zij dragen in belangrijke mate bij aan het vormgeven van een ‘normaal’ leven. Zij worden dan ook nauw betrokken bij de zorgverlening en geven ons een goed beeld van wie u bent en wat u prettig vindt.

Omgaan met emoties als verhuizing in zicht komt

Verhuizen naar een woonzorglocatie is waarschijnlijk geen makkelijke beslissing. Het loslaten van uw vertrouwde omgeving is heel ingrijpend. Verwanten die niet met de dagelijkse zorg zijn belast, kunnen vaak lastig aanvoelen wanneer verhuizing beter is. Openheid is daarom heel belangrijk.

Uitstellen is menselijk

Het komt vaak voor dat mensen pas laat denken aan een verhuizing. Maar dat het zo loopt, is heel menselijk en begrijpelijk. Veel betrokkenen krijgen bij een verhuizing te maken met onaangename gevoelens, zoals schuldgevoel, angst of schaamte. Die emoties leiden vaak tot uitstel van de beslissing. U denkt al snel: ‘Als ik wat meer mijn best doe, of wat meer ondersteuning vraag, dan kan ik het vast nog wel een tijdje volhouden.’

De keuze voor verhuizing groeit meestal geleidelijk. U denkt er soms al maanden in stilte over na. Het is moeilijk en pijnlijk om er als eerste over te beginnen. Het kan u het gevoel geven dat u tekort schiet in de zorg. U voelt zich machteloos. Al deze gevoelens maken deel uit van een langzaam proces van afscheid nemen. Dat doet telkens weer pijn.

Toch is het beter om open en eerlijk te zijn naar uzelf en naar elkaar. Dan groeit iedereen geleidelijk toe naar het echte besluit en voorkomt u dat de omstandigheden u dwingen tot haastige keuzes. In veel woonzorglocaties zijn lange wachtlijsten: als u het aanvragen van een indicatie onnodig lang uitstelt, loopt u het risico dat u niet (tijdig) terecht kunt bij de organisatie of locatie van uw eerste keuze.

Praat erover

Het is prettig wanneer je je angsten en twijfels kunt bespreken met mensen uit je directe omgeving. Maar er zijn nog meer manieren die je kunnen helpen om wijs te raken uit de wirwar van emoties waarmee je te maken hebt:

  • Praat erover met de casemanager of iemand van de woonzorglocatie.
  • Ga naar een Alzheimer Café voor contact met lotgenoten of bel de Alzheimer Telefoon (0800-5088)
  • Bezoek het Alzheimer Nederland forum. Hier kun je – als je dat liever wilt ook anoniem – ervaringen, tips en emoties delen met lotgenoten.
  • Lees het artikel over contact met lotgenoten en andere mantelzorgers.

Openheid in uw eigen kring

Als uw familie hetzelfde denkt over verhuizing of opname als uzelf, biedt dat veel steun bij deze moeilijke beslissing. Jammer genoeg schatten mensen die niet dagelijks met de verzorging te maken hebben de situatie nogal eens anders in. Uw kinderen dringen dan bijvoorbeeld aan op verhuizing of opname, terwijl u nog wilt blijven zorgen voor uw partner. Of omgekeerd: u kunt de zorg voor uw moeder niet meer opbrengen, maar uw familieleden die minder vaak zorg verlenen, denken dat verhuizing of opname nog niet nodig is. Ook wat dit betreft komt het aan op openheid. Als iedereen de kans krijgt zich uit te spreken, ontstaat er wederzijds begrip. Denk daarbij bijvoorbeeld aan de volgende punten:

  • Organiseer een familiegesprek, zeker als de familie onderling van mening verschilt over de noodzaak van verhuizing of opname. Maak een afspraak met alle betrokkenen (liefst met de casemanager dementie als onafhankelijke partij) en bespreek met elkaar ieders zorgen, verwachtingen en wensen.
  • Ga lastige kwesties niet uit de weg.

Bespreek tijdig met uw familie en verwant hoe zij de toekomst inzien. Het kan helpen als u zich vooraf inleest in vragen waarmee u te maken krijgt, zoals: ‘Hoe is het om hulp te moeten vragen of van anderen afhankelijk te zijn?’ of ‘Hoe kijk ik naar de toekomst?’